قوله : او مضمرا بارزا : مانند أقائم انت . متن : « 115 » و قس و كاستفهام النّفى و قد * يجوز نحو فائز اولو الرّشد تجزيه و تركيب قس : فعل امر حاضر از باب « ضرب ، يضرب » فعل و فاعل واو : استيناف كاستفهام : جار و مجرور ، متعلّق باستقرّ ، خبر مقدّم النّفى : مبتداء مؤخّر . واو : عاطفه . قد : به معناى تقليل . يجوز : فعل مضارع معلوم ، از باب « نصر ، ينصر » . نحو : مضاف ، فاعل براى « يجوز » . فائز الخ : جمله مضاف اليه براى « نحو » . ترجمه : و برمثال مذكور امثله ديگر را قياس نما . و نفى مانند استفهام است و گاهى نيز جايز است در مبتداء وصفى نظير اين مثال گفته و آورده شود : فائز اولو الرّشد . شرح عربى : و قس ، على هذا المثال نحو : كيف جالس الزّيدان ، و أمضروب العمران . و لا يجوز كونه مبتداءا اذا رفع ضميرا مستترا نحو « قاعد » فى « ما زيد قائم و لا قاعد » . و كاستفهام ، فى اعتماد الوصف عليه ، النّفى ، نحو : خليلىّ ما واف بعهدى انتما .